Kim była jątrew? Kim jest dla ciebie paszenog? Zobacz wykres staropolskich nazw relacji rodzinnych

Ilustracje z dzieła "Heraldica to iest osada kleynotow rycerskich" Józefa Jabłonowskiego z 1742 roku pokazująca stopnie pokrewieństwa po mieczu i po kądzieli/ fot. Wikimedia Commons

Jak w dawnej Polsce nazywano różne relacje rodzinne? Kim był synowiec? Jątrew? Paszenog?

Genealogia to nie tylko proste relacje, wynikające z najbliższego pokrewieństwa, ale także zawiłe koligacje, które dawniej miały swoje konkretne nazwy. I tak przodkowie w linii męskiej byli nazywani kognatami lub angatami, z kolei dzieci brata nazywano synowcami.

W staropolskim słownictwie nie zapomniano także o powinowatych. Obecnie rodziców męża nazwalibyśmy teściami, dawniej był świakier oraz świekra. Znacznie bliżej dzisiejszych określeń byli rodzice żony, odpowiednio cieść i cieścia. A paszenogiem był mąż świeści, czyli córki cieściów 😉

By te relacje rodzinne były bardziej zrozumiałe, przygotowaliśmy obszerny wykres, pokazujący nazwy staropolskich nazw pokrewieństwa i powinowactwa. Od pradziadków do prawnuków włącznie.

Pierwsze określenie dotyczy zawsze probanta (czyli męża), drugie (jeśli jest) jego żony.

Kolor niebieski oznacza, że osoba ta dla probanta jest krewnym; kolor fioletowy – powinowatym.

pokrewienstwo

Aby powiększyć kliknij lewym przyciskiem myszy na obrazek, potem prawym przyciskiem myszy na wykres, a następnie „pokaż obrazek”

Alan Jakman

Pomysłodawca powstania periodyku More Maiorum. Od ponad 9 lat interesuje się genealogią. W tym czasie ustalił, że jego przodkowie byli niemieckimi kolonistami sprowadzonymi najprawdopodobniej do wyrębu lasów w połowie XVII w. w okolice Gór Orlickich. Publikuje artykuły dotyczące historii rodzinnego miasta w portalu bielsko.biala.pl.