Szlachcic, działacz społeczny i przemysłowiec – Jan Nikodem Smarzyński

Członek pierwszej polskiej rady miejskiej, działacz społeczny, z pochodzenia szlachcic, który był związany z Łodzią i Ozorkowem.

Jan Nikodem Smarzyński h. Łada  urodził się 14 września 1873 r. w Ozorkowie. Pochodził z ziemiańskiej rodziny szlacheckiej. Ojciec – Józef Walenty Idzi Smarzyński, był urzędnikiem ozorkowskiego Magistratu. Matka – Józefa Pelagia zd. Trojanowska, pochodziła z Ozorkowa. Dziadek – Józef Smarzyński h. Łada, był naczelnikiem powiatu łęczyckiego i łowickiego.

Działacz społeczny

Jan Nikodem od 1884 r. uczęszczał do Szkoły Przemysłowej w Łodzi. W 1897 r. objął pierwszą samodzielną posadę w fabryce Franciszka Ramisza. Udzielał się społecznie. Był wieloletnim członkiem Towarzystwa Śpiewaczego „Lutnia” oraz jednym z organizatorów Stowarzyszenia Majstrów Fabrycznych, pełniąc przez wiele lat funkcję prezesa. W tym czasie wstąpił w związek małżeński z Marią Teofilą Smarzyńską[1].

Miał swój udział w powstaniu 14. Łódzkiego Towarzystwa Pożyczkowo-Oszczędnościowego. Był prezesem Towarzystwa od chwili powstania aż do jego likwidacji. W latach 1909–1915 prowadził fabrykę „Smarzyński i Dietrych”. Następnie, do zakończenia wojny, pracował w różnych instytucjach obywatelskich.

Akt urodzenia Jana Nikodema Smarzyńskiego/ fot. metryki.genealodzy.pl

Akt urodzenia Jana Nikodema Smarzyńskiego/ fot. metryki.genealodzy.pl

Członek pierwszej polskiej rady miejskiej

W wyniku wyborów samorządowych, znalazł się w pierwszej polskiej radzie miejskiej[2], wybrany z Polskiego Komitetu Wyborczego. Pracował w Wydziale Kwaterunkowym (Gospodarczym). Rok później, wspólnie z F. Miłobędzkim i J. Malewskim, założył Spółkę Akcyjną Przemysłu Włókienniczego „J. Smarzyński, F. Miłobędzki i J. Malewski”[3]. Pełnił w niej funkcje dyrektora technicznego i członka zarządu, a później wiceprezesa aż do śmierci w 1925 r.

W swoim życiu pełnił wiele różnych funkcji, był m.in. zastępca prezesa Dyrekcji Towarzystwa Kredytowego m. Łodzi, członkiem komisji rewizyjnej Komunalnej Kasy Oszczędności m. Łodzi, a także członkiem Krajowego Związku Przemysłu Włókienniczego.

Zmarł 22 lutego 1925 roku w Łodzi w wieku 52 lat.

Bibliografia:

  1. Akta stanu cywilnego parafii p.w. św. Józefa w Ozorkowie i parafii katedralnej pw. Wniebowzięcia NMP w Łowiczu,
  2. Informator m. Łodzi z Kalendarzem na Rok 1920, Łódź 1919,
  3. Łódź w Ilustracji, nr 9, 1925.

[1] Od 1937 r. członkini zarządu Pierwszego Stowarzyszenia Właścicieli Nieruchomości w Łodzi.

[2] Rada Miejska w Łodzi powstała 16 stycznia 1918 r.

[3] Zawarła umowy m.in. Ministerstwem Spraw Wojskowych i Ministerstwem Kolei Żelaznych.

Marianna Różalska

Ozorkowianka wywodząca się z rzemieślniczej rodziny. Od 2010 r. interesuje się historią (szczególnie lokalną) i genealogią. Studentka komunikacji wizerunkowej na Uniwersytecie Wrocławskim. Od lutego 2016 r. moderator Ozopedii. Humanistka (z predyspozycji).